Pensioenregels zijn complex en veranderen regelmatig. Net daarom ontvangt de Ombudsman Pensioenen elk jaar veel klachten van gepensioneerden en toekomstige gepensioneerden die door onwetendheid rechten verliezen of met onverwachte terugvorderingen worden geconfronteerd. Op basis van die klachten deelt de Ombudsman Pensioenen een aantal belangrijke aandachtspunten. Deze tips kunnen helpen om financiële verrassingen te vermijden en om rechten maximaal te benutten.
1. Wees transparant over je inkomsten
De meeste vragen en klachten bij de Ombudsdienst Pensioenen gaan over de Inkomensgarantie voor Ouderen (IGO). Deze toeslag is bedoeld voor wie een laag pensioen heeft en kan het inkomen optrekken tot 1.611 euro bruto per maand voor alleenstaanden.
Voorwaarde is dat je de wettelijke pensioenleeftijd hebt bereikt (momenteel 66 jaar, vanaf 2030 67 jaar) en dat je over beperkte financiële middelen beschikt.
Het is essentieel om je inkomsten en vermogen correct aan te geven. Die gegevens worden immers gecontroleerd, ook achteraf via de fiscus. Onjuiste aangiften kunnen ertoe leiden dat erfgenamen bedragen moeten terugbetalen. Eerlijkheid voorkomt onaangename verrassingen.
2. Vraag een herziening aan wanneer je situatie verandert
Bij het bereiken van de pensioenleeftijd wordt automatisch nagegaan of je recht hebt op de IGO. Wie op dat moment nog over te veel middelen beschikt, krijgt geen toeslag.
Die beslissing is echter niet definitief. Verandert je financiële situatie later — bijvoorbeeld doordat je spaargeld vermindert — dan kan je alsnog recht hebben op een aanvullende uitkering.
Het is belangrijk om zelf een herberekening aan te vragen. Zelfs een kleine extra kan een groot verschil maken, onder meer omdat je dan ook recht krijgt op sociale tarieven voor energie.
3. Controleer jaarlijks je loopbaangegevens
Twijfels over de loopbaanberekening behoren tot de meest voorkomende vragen. Daarom is het aan te raden om minstens één keer per jaar je gegevens te controleren via mypension.be.
Fouten komen zelden voor, maar zijn niet uitgesloten. Merk je onjuistheden op, neem dan contact op met de Pensioendienst en hou je loonfiches bij de hand. Ook je werkgever kan helpen nagaan of alles correct werd doorgegeven.
4. Betaal achterstallige bijdragen als zelfstandige
Zelfstandigen die tijdelijk financiële moeilijkheden hebben, kunnen een vrijstelling van bijdragen aanvragen. Dat biedt op korte termijn ademruimte, maar heeft gevolgen: je bouwt in die periode geen pensioenrechten op.
Daarom is het verstandig om deze bijdragen later alsnog te betalen wanneer je situatie het toelaat. Dat kan tot vijf jaar na het betrokken jaar. Zo vermijd je dat er hiaten ontstaan in je pensioenopbouw.
5. Breng administratieve formaliteiten tijdig in orde
Wie vervroegd met pensioen wil, moet dit zelf aanvragen. Na de berekening van je pensioen is het dossier echter nog niet volledig afgerond.
Werknemers en ambtenaren moeten binnen drie maanden ook een verklaring indienen over hun eventuele inkomsten en activiteiten.
Wie dit vergeet, riskeert dat het pensioen niet wordt uitbetaald en opnieuw moet worden aangevraagd. Dat kan leiden tot een definitief verlies van inkomsten. Tijdig handelen is dus cruciaal.
6. Let op de inkomsten van je partner
Bij een gezinspensioen gelden specifieke regels voor het inkomen van de partner. Wanneer je partner een werkloosheids- of ziekte-uitkering ontvangt, moet dit gemeld worden.
Ook minder voor de hand liggende vergoedingen — zoals tijdelijke werkloosheid door slecht weer of bepaalde vergoedingen in de kinderopvang — vallen hieronder.
In zulke gevallen wordt het gezinspensioen omgezet naar een pensioen voor alleenstaanden, wat een aanzienlijke impact kan hebben. Het is daarom belangrijk om alle inkomsten zorgvuldig op te volgen.
7. Vertrouw op officiële informatiebronnen
Steeds meer mensen raadplegen artificiële intelligentie voor informatie over hun pensioen. Toch is het belangrijk om voorzichtig te blijven. Foute of buitenlandse regelgeving kan tot misverstanden leiden.
Voor correcte en betrouwbare informatie blijf je best bij de officiële kanalen, zoals de website van de Federale Pensioendienst. Daar vind je duidelijke en actuele uitleg die afgestemd is op de Belgische regelgeving.