Heb jij nog maaltijd- of ecocheques die vervallen zijn? Je kan die binnen de 3 maanden na verval reactiveren, daarna niet meer. Nu blijven die ongebruikte middelen, miljoenen, bij de uitgiftekantoren zitten. Dat mag wettelijk niet. Daarom dien ik opnieuw een wetsvoorstel in om het bedrag van de niet-opgebruikte cheques te schenken aan de voedselbanken.
Ondanks het ingeburgerd gebruik en de belangrijke maatregel voor de koopkracht, blijven elk jaar nog altijd maaltijd- en ecocheques ongebruikt. Ondertussen zijn de maaltijdcheques enorm gegroeid, met 1 op de 4 bedrijven die de cheques aanbieden. Volgens cijfers van koepelfederatie VIA werd er in 2024 voor 3,55 miljard euro aan maaltijdcheques uitgegeven. Voor ecocheques ging het om 346 miljoen euro. Tel daar enkele miljoenen aan sport-, cultuur- en cadeaucheques bij en er wordt jaarlijks voor meer dan 4 miljard euro aan cheques gebruikt.
Heel wat werknemers gebruiken ze niet volledig op, zo blijkt cijfers die ik opvroeg. Bedrijven kunnen dat geld niet gewoon teruggeven aan de werkgever. En ze mogen het ook niet zomaar cash uitbetalen aan de werknemer. Daarom diende ik reeds in 2020 een wetsvoorstel in om het bedrag van de niet-opgebruikte cheques te schenken aan de voedselbanken. Toen ging het om een bedrag van €5,28 miljoen aan ongebruikte cheques. Ook de Raad van State gaf mij gelijk en bevestigde dat het geld van de vervallen maaltijd- en ecocheques niet toekomt aan de uitgiftebedrijven.
Op mijn voorstel werd er eind 2020 en 2021 telkens voorzien in de mogelijkheid om de vervallen cheques opnieuw uit te geven, waardoor de geldigheid van de cheques opnieuw verlengd werd. Nu stel ik opnieuw voor om ongebruikte cheques naar voedselbanken en erkende sociale organisaties, zoals bv. sociale kruideniers, te laten gaan. Zonder dat het voordeel verloren gaat. Sinds 2022 kunnen ongebruikte cheques wel gereactiveerd worden, maar in de realiteit gebeurt dat niet altijd. Daar zijn verschillende redenen voor. Sommige mensen vinden het een extra administratieve rompslomp en beginnen er niet aan, zeker als het slechts over enkele euro’s gaat. Maar het kan ook het gevolg zijn van overlijden of verhuis naar het buitenland. Dat gaat voor een individu maar over enkele euro’s of zelfs eurocenten, maar opgeteld gaat het wel om miljoenen euro’s.
Ik wil dat veranderen: het bedrag aan niet gebruikte cheques, dus van cheques die door de werknemer ook niet gereactiveerd werden, moet naar voedselbanken en erkende sociale organisaties gaan. Die kunnen er voeding en basisproducten mee aankopen voor mensen die het moeilijk hebben. Het kan toch niet de bedoeling zijn dat uitgiftekantoren rijk worden omdat mensen hun maaltijdcheques niet tot op de komma opgebruiken. Dat is hun zuurverdiend geld. Laat dat geld dan tenminste terechtkomen bij mensen die het nodig hebben. “Het terugvloeien naar de voedselbanken is bovendien een win-win, aangezien het geld in de Belgische economie blijft. Ook zijn de noden bij voedselbanken hoog: in de afgelopen tien jaar is het aantal hulpbehoevenden die aanklopt bij een voedselbank met maar liefst 50% gestegen.
Het systeem van maaltijdcheques werkt op zich goed en werd de voorbije jaren ook verbeterd, met elektronische cheques, langere geldigheid en de mogelijkheid tot reactivatie. Maar wat toch overblijft, mogen we niet verloren laten gaan. Dat is gewoon gezond verstand. De recente verhoging van de maaltijdcheques van 8 naar 10 euro benadrukt het belang van deze maatregel tegen verspilling. Zorg dat elke euro effectief gebruikt wordt. Die maatregel is er om mensen hun koopkracht te versterken, niet om uitgiftekantoren hun kas te spijzen. Tegelijkertijd moet er ook gewerkt worden aan transparantie over de kostenstructuur, zodat de tarieven voor winkeliers niet à la tête du client worden bepaald.
Lees hier het volledige artikel in HLN.
Lees hier mijn reactie in HLN.
Lees hier het artikel in De Tijd.
Vind hier een chronologisch overzicht van mijn realisaties i.v.m. de vervallen cheques.
